พิมพ์

[zunnur@islamicsibling]

หะดีษมุอัลลัก

นิยาม

    มุอัลลัก ในทางภาษา หมายถึง ผูกไว้ และ ขึ้นอยู่กับ
    สายรายงานเช่นนี้ ถูกเรียกว่า มุอัลลัก เพราะ สายรายงานถูกผูกหรือเชื่อมต่อกับส่วนบน(ของสายรายงาน)เท่านั้น แต่ส่วนล่างนั้น ถูกตัดขาด
    หะดีษมุอัลลัก จึงหมายถึง หะดีษที่นักรายงานมีความบกพร่อง ไม่ว่าจะคนเดียว หรือสองคน หรือทั้งหมด ในช่วงต้นของสายรายงานอย่างต่อเนื่อง รูปแบบของมัน ก็คือ เมือสายรางานบกพร่องและถูกปฏิเสธไป ก็จะใช้วิธีการกล่าวว่า "ท่านเราะสูลุลลอฮกล่าวเช่นนี้....." หรือด้วยเพราะความบกพร่องของนักรายงานทั้งหมด ยกเว้นเศาะหาบะฮฺเพียงคนเดียว หรือเศาะหาบะฮฺหนึ่งคนกับตาบิอีน

ตัวอย่าง

1.   อัล-บุครีย์บันทึกจากอัล-มาญิชูน จากอับดุลลอฮ บิน ฟัฎลฺ จากอบูสะละมะฮฺ จากท่านอบูฮุร็อยเราะฮฺ เราะฎิยัลลอฮุอันฮฺ จากท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุ อะลัยฮิ วะสัลลัม กว่าวว่า “พวกท่านจงอย่าล้ำหน้าไปกว่าบรรดานบี...” ทั้งๆที่หะดีษบทนี้ อัล-บุคอรีย์ไม่เคยได้พบเจอกับอัล-มาญิชูน
2.   อัล-บุคอรีย์ได้บันทึกไว้ในเกริ่นนำของบท มา ยุซกะรุ ฟิล ฟาคิซี ว่า อบูมูซา อัล-อัชอะรีย์ กล่าวว่า “ท่านเราะสูลุลลอฮ ศ็อลลัลลอฮุ อะลัยฮิ วะสัลลัม ปกปิดขาอ่อนของตนเอ เมื่ออุษมานเข้ามา” หะดีษนี้มุอัลลัก เพราะอัล-บุคอรีย์ไม่นำเสนอสายรางานทั้งหมดของมัน ยกเว้นเศาะหาบะฮฺคนเดียวเท่านั้น คือ อบูมูซา อัล-อัชอะรีย์

หุกุ่ม

    หะดีษมุอัลลัก คือ หะดีษมัรดูด(หะดีษที่ถูกปฏิเสธ) เพราะมีความบกพร่องและขาดเงื่อนไขหนึ่งของการรับหะดีษ นั่นก็คือ สายรายงานต้องมีความต่อเนื่อง   

หะดีษมุอัลลักในเศาะฮีหฺอัล-บุคอรีย์และเศาะฮีหฺมุสลิม

    ในเศาะฮีหฺอัล-บุคอรีย์มีหะดีษมุอัลลักจำนวนมาก แต่เฉพาะที่หัวข้อและเกริ่นนำของบทเท่านั้น จะไม่พบเจอในเนื้อหาของบท ส่วนเศาะฮีหฺมุสลิมนั้น พบหะดีษมุอัลลักเพียงแค่บทเดียวเท่านั้น คือ ในบทว่าด้วยการตะยะมุม

หุกุ่มหะดีษมุอัลลักในเศาะฮีหฺอัล-บุคอรีย์และเศาะฮีหฺมุสลิม

1.   เมื่อรายงานด้วยสำนวนที่มั่นคงและชัดเจน เช่น กอลา(เขาได้กล่าวว่า) , ซะกะรอ(เขาได้เอ่ยว่า) , หะกา(เขาได้เล่าว่า) หะดีษประเภทนี้  เศาะฮีหฺ(ถูกต้อง)
2.   เมื่อรายงานด้วยสำนวนที่ไม่ชัดเจน เช่น กีลา(บางคนกล่าวว่า) ซุกิรอ(บางคนเอ่ยว่า) หรือ หุกิยะ(บางคนเล่าว่า) เช่นนี้ จะไม่สรุปว่า เศาะฮีหฺทั้งหมด เพราะอาจมีเศาะฮีหฺ , หะสัน และเฎาะอีฟ