มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม อะลุชชัยคฺ
(เสียชีวิตในปีฮิจเราะฮฺศักราชที่ 1389)
ตระกูลของท่าน ท่านคือ ชัยคฺ อัล-อัลลามะฮฺ อัล-ฟากิฮฺ อัล-มุหัดดิษ อบูอัลดุลอะซีซ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม บิน อับดุลละฏี บิน อับดุรเราะหฺมาน บิน หะสัน บิน มุหัมมัด บิน อับดุลวะฮฺฮาบ อัต-ตะมีมี อัน-นัจดีย์
ท่านเกิดในเดือนมุหัรรอม ปี 1331 ประเทศซาอุดิอารเบีย ท่ามกลางครอบครัวที่มีความรู้และเกียรติยศ
การศึกษาเรียนรู้และอาจารย์ของท่าน ท่านเติบโตที่เมืองราฎท่ามกลางแหล่งความรู้วิชาการที่เพรีบพร้อม บิดาของท่านเป็นผู้พิพากษาแห่งเมืองริยาฎ ส่วนบรรดาลุงทั้งหลาของท่านต่างก็เป็นอุละมาอ์ที่มีชื่อเสียง
ในตอนอายุ 7 ขวบ ท่านเรียกร้องวิชาตัจวีด(หลักการอ่าน)อัล-กุรอานภายใต้การกำกับดูแลของชัยคฺ อับดุรเราะหฺมาน บิน มุฟัยริจญ์ แล้วท่านก็ท่องจำอัล-กุรอานหมดทั้งเล่มเมื่อตอนอายุ 11 ขวบ
หลังจากท่องจำอัล-กุรอานได้แล้ว ท่านได้เรียกรู้สาส์นต่างๆของบรรดาอิมามนักดะอฺวะฮฺสู่เตาฮีด
ท่านท่องจำตัวบทของมัน แล้วอ่านมันจากความจำนั้นต่อหน้าบิดาของท่าน เมื่อผ่านเสร็จสิ้นแล้ว บิดาของท่านก็ได้ให้คำอธิบายตัวบทนั้นแก่ท่าน
เมื่ออายุได้ 16 ปี ดวงตาของท่านมีออาการเจ็บปวด จนทำให้ท่านตาบอดในที่สุด
ในวันที่ 6 ซุลเกาะอฺดะฮฺ ปีฮิจเราะฮฺ 1329 บิดาของท่านได้เสียชีวิตลงด้วยอายุเพียง 49 ปี แต่ท่านก็ยังคงเรียนรู้ต่อไปจาบรรดาอุละมาอ์ในประเทศของท่าน ท่านเรียรู้ในทุกสาขาวิชา และแทบจะประสบความสำเร็จในทุกวิชาเรียน
ท่านเข้มงงวดในการตรวจทานในวิชาเตาฮีด อัจฉริยะในการวินิจัยฉันด้านฟิกฮฺ เชี่ยวชาญในวิชาและไวยกรณ์อรับ และเป็นเช่นนี้เช่นกันในสาขาวิชาอื่นๆ
ส่วนหนึ่งจากบรรดาอาจารย์ของท่านที่นอกเหนือไปจากบิดาของท่านเองแล้ว ได้แก่ ลุงของท่าน : ชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน อับดุลละฏีฟ , ชัยคฺ อัน-นะหฺวีย์ อัล-ฟะรอฎีย์ อัล-ฟากิฮฺ หัมดฺ บิน ฟาริส , ชัยคฺ อัล-มุหัดดิษ อัล-ฟากิฮฺ สะอดฺ บิน อะติก , ชัยคฺ อัล-ฟะรอฎีย์ อับดุลลอฮ บิน เราะชีด , ชัยคฺ อัล-ฟากิฮฺ มุหัมมัด บิน มะหฺมูด
ท่านเรียนรู้หลักรากฐานเตาฮีดและเนื้อหาของมันจากบิดา และวิชาฟะรออิฎ(การแบ่งมรดก)จากชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน เราะชีด ซึ่งศึกษามาจากอัล-ติยะฮฺ ฟะรออิฎ อีกทอดหนึ่ง
ท่านศึกษาความรู้จากลุงของท่าน ชื่อ ชัยคฺ อัลดุลลอฮ บิน อับดุลละฏรฟ ซึ่งท่านท่องจำหนังสือเป็นจำนวนมาก เช่น กิตาบุต เตาฮีด , กัชตุ ชุบฮาต , อุษุล ษะลาษะฮฺ , อะกีดะฮฺ อัล-วะเศาะฏียยะฮฺ , หะมะวิยยะฮฺ และอื่นๆ
ในสาขาวิชาฟิกฮฺ ท่านท่องจำตัวบท ซาดุล มุสตักนิอฺ โดยมีชัยคฺ หัมดฺ บิน ฟาริสคอยกำกับดูแล แล้วก้ได้ศึกษาอย่างต่อเนื่องจากชัยคฺ หัมมาด บิน มะหฺมูด และชัยคฺ สะอดฺ บิน อะติก
ในสาขาวิชาหะดีษ ท่านท่องจำหนังสือบุลูฆุล มะรอม และส่วนหนึ่งของหนังสือ มุนตะก็อล อัคบาร ภายใต้การควบคุมดูแลของ ชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน อับดุลละฏีฟ ลุงของท่านเอง
ท่านศึกษาวิชา อัล-ฟิยะฮฺ อัล-อิรอกีย์ จากชัยคฺ อัล-มุหัดดิษ สะอดฺ บิน อะติด ซึ่งได้มอบอิญาซะฮฺ(ใบอนุญาต)ที่หลากหลายด้านในวิชาหะดีษ แล้วท่านก็ได้รายงานหะดีษมากมายพร้อมสายรางานของมันที่มาจากท่านเราะสูลุลลอฮ ศ็อลลัลลอฮุ อะลัยฮิ วะสัลลัม
ในสาขาวิชาภาษาและไวยกรณ์อรับ ท่านศึกษาและท่องจำหนังสือ อัล-อัจญ์รูมียะฮฺ , มุลหะตุล อิอฺร็อบ , กุฏรุน นะดา และอัลติยะฮฺ อิบนุ มาลิก จากอัล-อัลลามะฮฺ อัน-นะหฺวีย์ หัมดฺ บิน ฟาริส
การศึกษาเรียนรู้ของท่าน เมื่อชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม อายุได้ 28 ปี ท่านชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน อับดุลละฏีฟ ก็เสียชีวิตลง โดยก่อนจะเสียชีวิตนั้น ท่านได้ทิ้งคำสั่งเสียไว้ให้แก่กษัตริย์ อับดุลอะซีซ กษัตริย์แห่งประเทศซาอุดิอารเบียสมัยนั้น ว่าให้แต่งตั้งชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม ดำรงตำแหน่งแทนที่ท่าน
เมื่อกษัตริย์ อับดุลอะซีซ แต่งตั้งชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม เป็นอิมามประจำมัสญิดชัยคฺ อับดุลลอฮ มุหัมมัด บิน อับดุลวะฮฺฮาบ ที่ราฎ(ซึ่งในปัจจุบันถูกเรียกว่า มัสญิดชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม)
ท่านชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรฮฮีม ได้เริ่มต้นสร้างมัจญ์ลิสตะอฺลีมที่มัสญิดแห่งนั้น นับวันมัจญ์ลิสต่างๆเหล่านั้นก็มีความมั่นคงและเป็นที่สนใจมากขึ้น จนประสบความสำเร็จในปีฮิจเราะฮฺ 1350-1370 มัจญ์ลิสอิลมีเต็มไปด้วยวิชาการความรู้ ท่านไม่เคยหยุดการจัดมัจญ์ลิสอิลมีจนกระทั่งถึงบั้นปลายชีวิต
ชัยคฺ มุหัมมัด บิน อับดุรเราะหฺมาน บิน กอศิม หนึ่งในลูกศิษย์ของท่าน ได้กล่าวถึงมิจญ์ลิสของท่านชัยคฺไว้ว่า
“ท่านมีมัจญ์ลิส 3 แห่งซึ่งถูกจัดเรียบไว้อย่างมีระบบ หนึ่ง : หลังจากละหมาดฟัจรฺ(ละหมาดศุบหฺ)จนดวงอาทิตย์ขึ้น สอง : ยามเที่ยงวันจนถึงเวลาต่อมา(โดยใช้เวลา)ประมาณ 2-4 ชั่วโมง สาม : หลังละหมาดอัสรฺ และมีมัจญ์ลิสที่ 4 แต่จัดไม่ค่อยบ่อยมากนัก คือ หลังจากละหมาดซุฮรฺ” หลังจากละหมาดมัฆริบเสร็จ ท่านจะใช้เวลาในการทบทวนตำรับตำราที่จะใช้สอนในวันพรุ่ง
ส่วนหนังสือที่ท่านใช้ในการสอนตามมัจญ์ลิสอิลมีของท่านนั้น เช่นดังนี้
1.หลังละหมาดศุบหฺ : อัล-ฟิยะฮฺ อิบนุ มาลิก โดยคำอธิบายของอิบนุ อะกีล , ซาดุล มุสตักนิอฺ โดยคำอธิบายของ เราฎุล มุรบิอฺ , บุลูฆุล มะรอม , อัล-อัจญ์รูมียะฮฺ , มุลหะตุล อิอฺรอบ , กุฏูรุล นะดา , อุศูลุล อะหฺกาม , หะมาวิยะฮฺ , ตัดมูรียะฮฺ และนุคบะตุล ฟิกัร
2.หลังจากตะวันขึ้น ท่านสอนวิชาอะกีดะฮฺ : กิตาบุต เตาฮีด , กัชตุ ชุบฮาต , ษะลาษะตุล อุศูล , อะกีดะฮฺ วาสิฏิยะฮฺ , มะสะอฺอิลุล ญาฮิลิยะฮฺ , ลุมอะตุล อิอฺติกอด และอุศูลุล อิมาน. วิชาหะดีษ : อัรบะอีน อัน-นะวะวียะฮฺ และอุมดะตุล อะหฺกาม. วิชาฟิกฮฺ : อะดาบุล มาชิ อิลัศ เศาะลาฮฺ
หลังจากเสร็จสิ้นหนังสือที่รวบรัดข้างต้นแล้ว ท่านก็สอนหนังสือที่มีคำอธิบายเนื้อหามากต่อทันที : ฟัตหุล มะญีด , ชัรหฺ อัฏ-เฏาะฮาวิยะฮฺ , ชัรหฺ อัรบะอีน อัน-นะวะวียะฮฺ , เศาะฮีหฺ อัล-บุคอรีย์ , เศาะฮีหฺ มุสลิม , สุนันทั้งสี่ , งานประพันธ์ของชัยคุล อิสลาม อิบนุ ตัยมียะฮฺ , อิบนุล กอยยิม , อิบนุ กะษีร และอื่นๆ
3.หลังละหมาดซุฮรฺ ท่านสอนหนังสือซาดุล มุสตักนิอฺ พร้อมชัรหฺ และบุลูฆุล มะรอม
4.หลังละหมาดอัศรฺ ท่านสอนหนังสือ กิตาบุต เตาฮีด และชัรหฺ บางครั้งท่านก็จะอ่านมุสนัด อะหฺมัด หรือ มุศ็อนนัฟ อิบนุ อบีชัยบะฮฺ หรือ อัล-ญะวาบ อัศ-เศาะฮีหฺ ลิมัน บัดดะลา ดีนัล มะศีหฺ
ชัยคฺ มุหัมมัด บิน กอศิม กล่าวว่า “ชัยคฺมุหัมมัด บิน อิบรอฮีมมีความต้องการที่จะให้ลูกศิษย์ของท่านท่องจำตัวบทความรู้อย่างจริงจัง มิใช่ครึ่งๆกลางๆ ลูกศิษย์คนหนึ่งจะไม่สามารถข้ามผ่านตัวบทหนึ่งไปยังอีกตัวบทหนึ่งได้ เว้นแต่จะต้องท่องจำและเข้าใจตัวบทแรกนั้นอย่างดีเสียก่อน ดังนั้น ลูกศิษย์คนหนึ่งจึงต้องใช้เวลากว่า 7 ปีจึงจะประสบความสำเร็จได้”
ตำแหน่งหน้าที่ของท่านส่วนหนึ่งจากตำแหน่งหน้าที่ต่างๆที่ท่านได้ดำรงปฏิบัติ ได้แก่ :
1.ประธานดารุลอิฟตาอฺ (สถาบันวิจัยและชีขาดปัญหาศาสนา)
2.รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม
3.ผู้อำนวยการการศึกษาระดับอุดมศึกษาและมัธยมศึกษา
4.อธิการบดีมหาวิทยาลัยอิสลามมะดีนะห์
5.ผู้อำนวยการวิทยาลัยสตรี
6.ประธานสถาบันรอบิเฏาะฮฺ
7.ผู้อำนวยการมหาวิทยาลัยแห่งตุลาการ
8.คอติบคุฏบะอ์วันศุกร์ และวันอีดทั้งสอง ประจำมัสยิดญามิอฺ กาบีร และเป็นอิม่ามมัสญิดชัยคฺอับดุลลอฮฺ
การทำงานดะอฺวะฮฺของท่าน ท่านเริ่มต้นชีวิตการทำงานดะอฺวะฮฺตั้งแต่ยังวัยรุ่น ในปีที่ 1345 ท่านได้รับการแต่งตั้งจากกษัตริย์อับดุลอะซีซให้ไปทำการดะอฺวะฮฺที่เมืองฆ็อฎฆ็อฎ ซึ่งถือเป็นแหล่งชุมนุมของกลุ่มอิควานที่ครั้นก่อนนั้นได้ทำการญิฮาดร่วมกับกษัตริย์มาลิก แต่ในตอนหลัง พวกเขามีคำวินิจฉัยที่สวนทางกับบรรดาอุละมาอ์และมีแนวความคิดที่สุดโต่งและเลยเถิด
ท่านให้ความสนใจต่อสถานภาพของบรรดานักดาอีย์ ส่วนหนึ่งจากลูกศิษย์ที่มีชื่อเสียงของท่าน ก็คือ ชัยคฺ อับดุลลอฮ อัล-ก็อรอะวีย์ ที่ทำงานดะอฺวะฮฺอยู่ที่เมืองญะซาน ซึ่งชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม เราะหิมะฮุลลอฮ ได้ให้การสนับสนุนการดะอฺวะฮฺของชัยคฺ อับดุลลอฮ อัล-ก็อรอะวีย์ อย่างมากมาย
ท่านมีความพยายามที่จะพบเจอกับบรรดาดาอีย์แห่งเตาฮีดและสุนนะฮฺทั้งหลายจากทุกสารทิศของแผ่นดินในช่วงฮัจญ์ ท่านได้รับฟังการทำงานดะอฺวะฮฺของพวกเขา และให้คำแนะนำและนะศีหะฮฺเพื่อการพัฒนางานดะอฺวะฮฺต่อไป
ท่านเป็นผู้อำนวยการโรงเรียนอิสลาม ที่ไนจีเรีย และเป็นผู้บุกเบิกการทำงานดะอฺวะฮฺที่แอฟริกา
ท่านคอยควบคุมแนะนำการพัฒนาของแหล่งชุมนุมอิสลามที่ยุโรป และให้คำแนะนำพวกเขาเมื่อประสบกับปัญหาต่างๆ
ท่านสร้างสำนักพิมพ์เผยแพร่อิสลามโดยใช้ชื่อว่า สำนักพิมพ์ดะอฺวะฮฺอิสลามียะฮฺ เมื่อวันที่ 23 ญุมะดิษ ษานีย์ 1384
แก่นหลักแห่งงานดะอฺวะฮฺของท่าน คือ การดำเนินตามการดะอฺวะฮฺของชัยคฺ มุหัมมัด บิน อับดุลลอฮ นั่นก็คือ การปลูกฝังอะกีดะฮฺเตาฮีดในจิติใจ ปราบปรามการทำชิรกฺ เรียกร้องสู่การยึดมั่นกับสุนนะฮฺและหักห้ามบิดอะฮฺ เรียกร้องไปสู่การใช้ชะรีอะฮฺอิสลามในทุกด้าน ขัดเกลาหัวใจและจิตวิญญาณ เจริญรอยตามชนรุ่นก่อน(หมายถึง ชนสะลัฟ ได้แก่ เศาะหาบะฮฺ ตาบิอีน ตาบิอิตตาบิอีน และบรรดาอุละมาอ์ในอดีต)ที่ดีและถูกต้อง สั่งใช้ในสิ่งดีงาม ห้ามปรามความชั่ว และจงรักภักดีต่อราชวงศ์ซะอูด(ผู้ปกครองประเทศซาอุดิอารเบีย)ที่ช่วยเหลือและสนับสนุนงานดะอฺวะฮฺอิสลามและการใช้ชะรีอะฮฺ
คุณลักษณะของท่าน ท่านมีความจำที่ไม่ธรรดา ท่านท่องจำเนื้อหาหลังจากได้อ่านมันผ่านไปแล้วเพียง 2-3 ครั้ง เช่นกันนั้น ท่านก็มีความเฉลียวฉลาดและรอบคอบ
ท่านเป็นที่รู้กันดีถึงความอิคลาศและจริงใจ ท่านไม่เคยบอกเล่า(โอ้อวด)ถึงอะม้าลความดีทั้งหลายที่เคยกรทำ ทั้งที่มันมีมากมาย
ท่านเป็นผู้ที่มีใจสะอาด ไม่เคยล้างแค้นใครที่ทำร้ายหรือใส่ร้ายท่าน เฉกเช่นเดียวกันกับที่ท่านเป็นที่รู้จักในนามของผู้ที่มีความกล้าหาญในการนำเสนอสัจธรรม
ท่านห่างไกลจากการนินทา สิ่งนี้เป็นคุณลักษณะประจำกายของท่าตั้งแต่ยังเล็กจนกระทั่งเสียชีวิต อีกทั้งท่านยังมีความเคร่งครัด และห่างไกลจากสิ่งชุบฮาต
ท่านซิกรฺและอิสติฆฟารอย่างมากมาย วิงวอนขอต่ออัลลอฮเสมอ จนดวงตาทั้งสองของท่านมักจะเปียกชุ่มด้วยน้ำอยู่เสมอ และท่านจะละหมาดยามค่ำคืนอยู่เสมอ ทั้งขณะอยู่กับที่และขณะเดินทาง
คำยกย่องชมเชยของบรรดาอุละมาอ์ ชัยคฺ อับดุลอะซีซ บิน อับดุลลอฮ บิน บาซ กล่าวว่า
“ฉันเห็นการงานมากมายของท่านที่ยังประโยชน์แก่ชาวมุสลิม ghirah terhadap Islam และตอบโต้ศัตรูอิสลาม ขออัลลอฮทรงประทานภาคผลแห่งความดีงามแก่ท่าน ท่านมักจะให้คำนะศีหะฮฺแก่ผู้แสวงหาความรู้เพื่อให้พวกเขาทำหน้าที่ดะอฺวะฮฺไปสู่อัลลอฮ สั่งใช้ในความดี และห้ามปรามความชั่วด้วยหิกมะฮฺ แบบอย่างที่ดี และตอบโต้ด้วยวิธีการที่สวยงาม ท่านเป็นผู้มีความรู้กว้างขวาง ยำเกรงอัลลอฮอย่างที่สุด มีความเข้าใจที่ลึกซึ้ง ความดีงามและเกียรติของท่านนั้นช่างมากมาย” ชัยคฺ มุหัมมัด อัล-อะมีน อัช-ชินกิฏีย์ เราะหิมะฮุลลอฮ กล่าวว่า
“ฉันรับเอาความรู้ที่กว้างขวาง ความสมบูรณ์แห่งสติปัญญา และความพร้อมพรั่งแห่งหิกมะฮฺ และความอดทนที่หาใครเทียบได้จากท่าน ท่านคือผู้ที่ฉันสมควรเชื่อมั่นและรับรองว่าคือบุคคลที่ทรงความรู้ มีความอดทน ฉลาด และมีหิกมะฮฺ เราหวังว่าอัลลอฮจะทรงตอบรับการงานที่ดีของท่าน ตอบแทนท่านด้วยสิ่งดีงาม ยกเกียรติของท่านให้สูงขึ้นในวันอาคิเราะฮฺ เฉกเช่นที่ท่านได้ยกเกียรติของตน(ด้วยการรับใช้อัลลอฮ)ในดุนยา” ชัยคฺ สะอฺดีย์ ยาซีน กล่าวว่า
“ท่านเดินตามรอยบรรดาอิมามของเราจากบรรดาอุละมาอ์แห่งชนรุ่นก่อนที่เที่ยงตรง ครั้นที่ฉันฟังท่านให้คำฟัตวานั้น มันเสมือนว่าฉันกำลังฟังฟัตวาของท่านสุฟยาน บิน อุยัยนะฮฺ หรือ อิบนุ อุลัยยะฮฺ หรือ อิบนุ อบีซิอฺบีน”ลูกศิษย์ของท่าน ส่วนหนึ่งจากบรรดาสานุศิษย์ของท่าน ได้แก่ ชัยคฺ อับดุลอะซีซ บิน อับดุลลอฮ บิน บาซ , ชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน มุหัมมัด บิน หุมัยดฺ , ชัยคฺ อับดุรเราะหฺมาน บิน กอศิม , ชัยคฺ อับดุลลอฮ บิน มุหัมมัด อัล-ก็อรอะวีย์ , ชัยคฺ อับดุลอะซีซ บิน นาศิร อัร-รุชัยดฺ , ชัยคฺ อับดุลละฏีฟ บิน อิบรอฮีม อลุช ชัยคฺ , ชัยคฺ อับดุลมะลิก บิน อิบรอฮีม อลุช ชัยคฺ , ชัยคฺ อับดุลอะซีซ บิน มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม อลุช ชัยคฺ , ชัยคฺ อิบรอฮีม บิน มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม อลุช ชัยคฺ , ชัยคฺ ศอลิหฺ บิน ฆุศูน , ชัยคฺ ศอลิหฺ บิน มุหัมมัด อัล-ลุหัยดาน และคนอื่นจากนี้อีกมากมาย
ส่วนหนึ่งจากงานเขียนของท่าน ได้แก่ มัจญ์มูอฺ ฟะตาวาและสายรายงานของมันที่จัดพิมพ์เผยแพร่ออกมาทั้งสิ้น 13 เล่ม , อัล-ญะวาบุล วะฎีหฺ อัล-มุสตะกีม , ตะหฺกีมุล เกาะวานิน , นะศีหะตุล อิควาน ฟิ อัร-ร็อดดิ อะลา อิบนิ หัมดาน , อัล-ญะวาบุล มุสตะกีม ฟี นักลิ มะกอมิ อิบรอฮีม , ตุหฺฟะตุล หุฟฟาซ วะ มัรญิอุล กุฎอต วัล มุฟตีน วัล วุอาซ และนัซฮัม อิลมิ อะลา มุก็อดดิมะฮฺ อัล-อินศ็อฟ
การเสียชีวิตของท่าน ชัยคฺ มุหัมมัด บิน อิบรอฮีม อลุช ชัยคฺ เราะหิมะฮุลลอฮ เสียชีวิตที่เมืองริยาฎในเช้าวันพฤหัสบดี ที่ 24 เดือนเราะมะฎอน ปีฮิจเราะฮฺที่ 1389 และถูกฝังไว้ที่ริยาฎ ขออัลลอฮทรงพึงพอพระทัยและทรงให้ท่านได้เข้าสวนสวรรค์ของพระองค์
ผู้เขียน
หัวข้อ: รวบรวมชีวประวัตินักรายงานหะดีษ (อ่าน 16391 ครั้ง)
